{"id":29498,"date":"2024-08-27T21:37:55","date_gmt":"2024-08-27T21:37:55","guid":{"rendered":"http:\/\/www.awpl.lt?p=29498"},"modified":"2024-08-28T08:00:44","modified_gmt":"2024-08-28T08:00:44","slug":"przed-30-laty-w-wilnie-odbyl-sie-zjazd-zalozycielski-akcji-wyborczej-zwiazku-polakow-na-litwie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.awpl.lt?p=29498","title":{"rendered":"Przed 30 laty w Wilnie odby\u0142 si\u0119 Zjazd Za\u0142o\u017cycielski Akcji Wyborczej Zwi\u0105zku Polak\u00f3w na Litwie"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">Na pocz\u0105tku roku 1994 na Litwie zosta\u0142a przyj\u0119ta, g\u0142osami rz\u0105dz\u0105cych socjaldemokrat\u00f3w, ustawa o organizacjach spo\u0142ecznych, eliminuj\u0105c Zwi\u0105zek Polak\u00f3w na Litwie z uczestnictwa w wyborach. Zgodnie z ustaw\u0105 wszystkie organizacje mia\u0142y do ko\u0144ca roku przekszta\u0142ci\u0107 si\u0119 w partie polityczne b\u0105d\u017a pozosta\u0107 organizacjami spo\u0142ecznymi. Do tego czasu, od roku 1989, Zwi\u0105zek Polak\u00f3w na Litwie by\u0142 organizacj\u0105 spo\u0142eczno-polityczn\u0105, co dawa\u0142o mu prawo uczestnictwa zar\u00f3wno w \u017cyciu spo\u0142ecznym, jak i politycznym.<!--more--><\/p>\n<figure id=\"attachment_29493\" class=\"aligncenter full-width-mobile thin\"><a class=\"fancybox\" title=\"\" rel=\"post-29498\" href=\"http:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Screenshot-2024-08-28-at-00.33.50.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-large wp-image-29493 \" src=\"http:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Screenshot-2024-08-28-at-00.33.50-1024x219.png\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"219\" srcset=\"https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Screenshot-2024-08-28-at-00.33.50-1024x219.png 1024w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Screenshot-2024-08-28-at-00.33.50-300x64.png 300w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Screenshot-2024-08-28-at-00.33.50-768x164.png 768w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Screenshot-2024-08-28-at-00.33.50-1536x328.png 1536w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Screenshot-2024-08-28-at-00.33.50-650x139.png 650w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Screenshot-2024-08-28-at-00.33.50-890x190.png 890w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Screenshot-2024-08-28-at-00.33.50-940x201.png 940w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Screenshot-2024-08-28-at-00.33.50-460x98.png 460w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Screenshot-2024-08-28-at-00.33.50-220x47.png 220w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Screenshot-2024-08-28-at-00.33.50.png 1854w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">W maju tego\u017c roku Sejm Litwy przyj\u0105\u0142 uchwa\u0142\u0119, na mocy kt\u00f3rej prawo udzia\u0142u w wyborach otrzymuj\u0105 wy\u0142\u0105cznie partie i organizacje polityczne. Spo\u0142eczno\u015b\u0107 polska nieposiadaj\u0105ca w\u0142asnej partii stan\u0119\u0142a przed trudnym zadaniem \u2013 zachowania Zwi\u0105zku i jednocze\u015bnie umo\u017cliwienia sobie udzia\u0142u w \u017cyciu politycznym Litwy. Powo\u0142anie partii wymaga\u0142o znacznego wysi\u0142ku organizacyjnego, m.in. przybycia na zjazd co najmniej 400 za\u0142o\u017cycieli i to w \u015brodku lata. Nie by\u0142o te\u017c pewno\u015bci co do bezproblemowej rejestracji partii w Ministerstwie Sprawiedliwo\u015bci.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">W tej sytuacji Zarz\u0105d G\u0142\u00f3wny ZPL zwo\u0142a\u0142 14 sierpnia V Nadzwyczajny Zjazd ZPL. Nied\u0142ugo przed zwo\u0142aniem zjazdu powsta\u0142a grupa inicjatywna powo\u0142ania partii polskiej. W sk\u0142ad grupy wchodzi\u0142o 15 os\u00f3b. Koordynatorem grupy by\u0142 Waldemar Tomaszewski. Na zje\u017adzie zosta\u0142a przyj\u0119ta, jak si\u0119 okaza\u0142o, s\u0142uszna decyzja: przekszta\u0142cenia ZPL w organizacj\u0119 spo\u0142eczn\u0105 oraz poparcie stara\u0144 grupy inicjuj\u0105cej utworzenie partii powo\u0142anej pod nazw\u0105 Akcja Wyborcza ZPL. W ci\u0105gu dw\u00f3ch tygodni przy aktywnej pracy struktur ZPL uda\u0142o si\u0119 zebra\u0107 739 podpis\u00f3w za\u0142o\u017cycieli, przygotowa\u0107 program i statut przysz\u0142ej partii oraz przeprowadzi\u0107 28 sierpnia Zjazd Za\u0142o\u017cycielski AWZPL. Wreszcie 23 pa\u017adziernika, po spe\u0142nieniu ultymatywnego \u017c\u0105dania litewskiego Ministerstwa Sprawiedliwo\u015bci usuni\u0119cia z nazwy wyrazu \u201eZwi\u0105zek\u201d, zosta\u0142a zarejestrowana Akcja Wyborcza Polak\u00f3w na Litwie.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Na zje\u017adzie za\u0142o\u017cycielskim w 1994 r. po odmowie kandydowania na prezesa partii przez Waldemara Tomaszewskiego i Fryderyka Szturmowicza w g\u0142osowaniu jawnym prezesem zosta\u0142 Jan Sienkiewicz. W kwietniu 1997 r. na II Zje\u017adzie AWPL by\u0142o 2 kandydat\u00f3w na stanowisko prezesa \u2013 J. Sienkiewicz i W. Tomaszewski. W tajnym g\u0142osowaniu pierwszy zdoby\u0142 56 g\u0142os\u00f3w, \u2013 drugi 44 g\u0142osy. W roku 1999 na III Zje\u017adzie AWPL zdecydowan\u0105 wi\u0119kszo\u015bci\u0105 g\u0142os\u00f3w \u2013 68 do 19 na stanowisko prezesa organizacji zosta\u0142 wybrany Waldemar Tomaszewski. Na kolejnych zjazdach zosta\u0142 on w tajnych g\u0142osowaniach ponownie wybrany na przewodnicz\u0105cego.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">AWPL realizowa\u0142a za\u0142o\u017cenia statutowe i programowe staj\u0105c do wybor\u00f3w r\u00f3\u017cnego szczebla \u2013 od samorz\u0105dowych poprzez parlamentarne a\u017c do europerlamentarnych i prezydenckich. Od roku 1995 a\u017c do dzi\u015b AWPL zyskuje absolutn\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 mandat\u00f3w radnych w samorz\u0105dach rejonu wile\u0144skiego i solecznickiego oraz zdobywa znacz\u0105ce poparcie i mandaty radnych w mie\u015bcie Wilnie, Wisagini, rejonach trockim, \u015bwi\u0119cia\u0144skim, szyrwinckim. Od roku 1996 nieprzerwanie ma pos\u0142\u00f3w w parlamencie litewskim, a w latach 2012-2020 \u2013 w\u0142asny klub parlamentarny. Od 2009 roku w wyborach do Parlamentu Europejskiego zdobywa mandat europos\u0142a.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">W ci\u0105gu ca\u0142ego okresu swego istnienia AWPL stoczy\u0142a wiele batalii w obronie interes\u00f3w mniejszo\u015bci polskiej i innych na Litwie, wiele z nich by\u0142o zwyci\u0119skich. Cz\u0119sto organizowa\u0142a wiece protestacyjne w obronie polskiej o\u015bwiaty, j\u0119zyka i ziemi. Wsp\u00f3lnie ze Zwi\u0105zkiem Polak\u00f3w na Litwie i Stowarzyszeniem Szk\u00f3\u0142 Polskich Macierz Szkolna przeprowadzi\u0142a ca\u0142y szereg akcji w obronie o\u015bwiaty i praw mniejszo\u015bci narodowych.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">AWPL dba o rozw\u00f3j polskich szk\u00f3\u0142 na Wile\u0144szczy\u017anie jak r\u00f3wnie\u017c o rozw\u00f3j gospodarczy regionu. Dzi\u0119ki wsp\u00f3lnym wysi\u0142kom wszystkich polskich organizacji na przestrzeni minionych 30 lat polska spo\u0142eczno\u015b\u0107 na Litwie ma dzisiaj \u2013 w por\u00f3wnaniu z innymi spo\u0142eczno\u015bciami polskimi poza granicami Macierzy \u2013 najmocniejsz\u0105 pozycj\u0119 w \u015bwiecie.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Na VIII zje\u017adzie Akcji Wyborczej Polak\u00f3w na Litwie 7 maja 2016 roku zosta\u0142a podj\u0119ta decyzja o poszerzeniu i uzupe\u0142nieniu nazwy partii. 16 czerwca 2016 oficjalnie zosta\u0142a zarejestrowana w Ministerstwie Sprawiedliwo\u015bci. Od tego czasu partia nosi nazw\u0119 Akcja Wyborcza Polak\u00f3w na Litwie \u2013 Zwi\u0105zek Chrze\u015bcija\u0144skich Rodzin i jest jedyn\u0105 polsk\u0105 parti\u0105 parlamentarn\u0105 na \u015bwiecie poza granicami Polski. Obecnie do AWPL-ZChR nale\u017cy 2077 cz\u0142onk\u00f3w.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Na pocz\u0105tku roku 1994 na Litwie zosta\u0142a przyj\u0119ta, g\u0142osami rz\u0105dz\u0105cych socjaldemokrat\u00f3w, ustawa o organizacjach spo\u0142ecznych, eliminuj\u0105c Zwi\u0105zek Polak\u00f3w na Litwie z uczestnictwa w wyborach. Zgodnie z ustaw\u0105 wszystkie organizacje mia\u0142y do ko\u0144ca roku przekszta\u0142ci\u0107 si\u0119 w partie polityczne b\u0105d\u017a pozosta\u0107 organizacjami spo\u0142ecznymi. Do tego czasu, od roku 1989, Zwi\u0105zek Polak\u00f3w na Litwie by\u0142 organizacj\u0105 spo\u0142eczno-polityczn\u0105, <!-- more-link -->[&hellip;] <a href=\"https:\/\/www.awpl.lt?p=29498\" class=\"more more-link\">Czytaj dalej<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":29504,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"dwc-title":[""],"dwc-content":[""],"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29498"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=29498"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29498\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29509,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29498\/revisions\/29509"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/29504"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=29498"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=29498"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=29498"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}