{"id":28562,"date":"2024-04-19T14:40:33","date_gmt":"2024-04-19T14:40:33","guid":{"rendered":"http:\/\/www.awpl.lt?p=28562"},"modified":"2024-04-19T14:49:31","modified_gmt":"2024-04-19T14:49:31","slug":"ustawa-o-mniejszosciach-narodowych-totalny-regres-i-dlaczego-wracaja-do-niej-przed-wyborami","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.awpl.lt?p=28562","title":{"rendered":"Ustawa o mniejszo\u015bciach narodowych: totalny regres i dlaczego wracaj\u0105 do niej przed wyborami"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">W ubieg\u0142ym tygodniu Ministerstwo Sprawiedliwo\u015bci przedstawi\u0142o opinii publicznej projekt Ustawy o mniejszo\u015bciach narodowych. Jak poinformowa\u0142 resort, projekt ustawy ma na celu zdefiniowanie poj\u0119\u0107 mniejszo\u015bci narodowych i wsp\u00f3lnot narodowych.<!--more--><br \/>\n&nbsp;<br \/>\nOsob\u0119 nale\u017c\u0105c\u0105 do mniejszo\u015bci narodowej proponuje si\u0119 zdefiniowa\u0107 jako obywatela Litwy zamieszka\u0142ego na terytorium Republiki Litewskiej, kt\u00f3ry ma inn\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 narodow\u0105 ni\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 narodowa i stara si\u0119 j\u0105 zachowa\u0107.<\/p>\n<figure id=\"attachment_28437\" class=\"alignleft full-width-mobile thin\"><a class=\"fancybox\" title=\"Trzytysi\u0119czna manifestacja w obronie szk\u00f3\u0142 mniejszo\u015bci narodowych przesz\u0142a g\u0142\u00f3wn\u0105 alej\u0105 stolicy 23 marca br. Ust\" rel=\"post-28562\" href=\"http:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/front_wiec_przemarsz_23marca.jpeg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-28437 size-medium\" src=\"http:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/front_wiec_przemarsz_23marca-300x200.jpeg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"200\" srcset=\"https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/front_wiec_przemarsz_23marca-300x200.jpeg 300w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/front_wiec_przemarsz_23marca-768x512.jpeg 768w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/front_wiec_przemarsz_23marca-650x433.jpeg 650w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/front_wiec_przemarsz_23marca-890x593.jpeg 890w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/front_wiec_przemarsz_23marca-460x307.jpeg 460w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/front_wiec_przemarsz_23marca-220x147.jpeg 220w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/front_wiec_przemarsz_23marca-272x182.jpeg 272w, https:\/\/www.awpl.lt\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/front_wiec_przemarsz_23marca.jpeg 900w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><figcaption>Trzytysi\u0119czna manifestacja w obronie szk\u00f3\u0142 mniejszo\u015bci narodowych przesz\u0142a g\u0142\u00f3wn\u0105 alej\u0105 stolicy 23 marca br. Ust<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify;\">W ten spos\u00f3b dokonano wyra\u017anego rozgraniczenia regulacji dotycz\u0105cych mniejszo\u015bci narodowych \u2013 obywateli Republiki Litewskiej i imigrant\u00f3w innych narodowo\u015bci.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nale\u017cy przypomnie\u0107, \u017ce poprzednia Ustawa o mniejszo\u015bciach narodowych, kt\u00f3ra zosta\u0142a przyj\u0119ta w 1989 roku i z powodzeniem obowi\u0105zywa\u0142a na Litwie, wygas\u0142a przed 14 laty \u2013 1 stycznia 2010 roku. Sejm Litwy nie przed\u0142u\u017cy\u0142 jej, powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na fakt, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 jej przepis\u00f3w zosta\u0142a opracowana w czasach sowieckich \u2013 ze zrozumia\u0142ych przyczyn by\u0142y przestarza\u0142e, nale\u017ca\u0142o wi\u0119c ustaw\u0119 zaktualizowa\u0107. Powinna by\u0142a ona jasno i precyzyjnie okre\u015bla\u0107 j\u0119zykowe, edukacyjne, kulturowe i inne prawa mniejszo\u015bci narodowych.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nowa ustawa nie zosta\u0142a jednak nigdy przyj\u0119ta, mimo ratyfikowania w 2000 roku Konwencji ramowej o ochronie mniejszo\u015bci narodowych. Od tego czasu Litwa nie posiada dokumentu prawnego reguluj\u0105cego prawa mniejszo\u015bci narodowych. Niemniej jednak, podobnie jak w przypadku o\u015bwiaty mniejszo\u015bci narodowych, kwestia konieczno\u015bci jej przyj\u0119cia powraca z tak\u0105 sam\u0105 cz\u0119stotliwo\u015bci\u0105, z jak\u0105 odbywaj\u0105 si\u0119 wybory na Litwie.&nbsp; &nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Tak by\u0142o r\u00f3wnie\u017c w 2020 roku \u2013 na kr\u00f3tko przed wyborami do Sejmu Litwy obecnej kadencji. W\u00f3wczas Departament ds. Mniejszo\u015bci Narodowych przy Rz\u0105dzie Republiki Litewskiej rozpocz\u0105\u0142 prace nad projektem nowej ustawy, anga\u017cuj\u0105c do tego zar\u00f3wno przedstawicieli wsp\u00f3lnot, jak te\u017c niezale\u017cnych ekspert\u00f3w. Potencjalna ustawa zosta\u0142a nawet przes\u0142ana do uzgodnienia przez odpowiednie struktury.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Jak na ironi\u0119, na czele grupy roboczej, kt\u00f3ra przygotowywa\u0142a projekt tego aktu prawnego, sta\u0142a obecna ministra sprawiedliwo\u015bci Ewelina Dobrowolska. Przyj\u0119cie Ustawy o mniejszo\u015bciach narodowych sta\u0142o si\u0119&nbsp; swoist\u0105 przedwyborcz\u0105 kart\u0105 przetargow\u0105, na kt\u00f3r\u0105 \u201eda\u0142 si\u0119 nabra\u0107\u201d \u0142atwowierny elektorat mniejszo\u015bci narodowych, g\u0142osuj\u0105c na liberaln\u0105 Parti\u0119 Wolno\u015bci. Jednak po wyborach projekt ten nie znalaz\u0142 si\u0119 nawet w programie rz\u0105du. Ministra poprosi\u0142a jednak w\u00f3wczas o cierpliwo\u015b\u0107, m\u00f3wi\u0105c, \u017ce przyjdzie czas r\u00f3wnie\u017c na ustaw\u0119. Najwyra\u017aniej nadszed\u0142 w\u0142a\u015bnie ten czas, dok\u0142adnie na sze\u015b\u0107 miesi\u0119cy przed wyborami do litewskiego Sejmu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">By\u0107 mo\u017ce trzytysi\u0119czny wiec w obronie szk\u00f3\u0142 mniejszo\u015bci narodowych w Wilnie w marcu tego roku pokaza\u0142, jak wielu potencjalnych wyborc\u00f3w mo\u017cna wykorzysta\u0107 w kampanii wyborczej. Dlatego w trybie pilnym wzi\u0119to si\u0119 za t\u0119 ustaw\u0119.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Czego mniejszo\u015bci narodowe na Litwie oczekuj\u0105 od ustawy? Przede wszystkim, powinna zapewnia\u0107 zachowanie o\u015bwiaty w j\u0119zyku ojczystym oraz wsparcie dla szk\u00f3\u0142 pa\u0144stwowych z nauczaniem w j\u0119zykach mniejszo\u015bci narodowych. Powinna te\u017c umo\u017cliwia\u0107 mniejszo\u015bciom narodowym w miejscach zwarcie przez nich zamieszka\u0142ych prowadzenie z w\u0142adzami lokalnymi korespondencji w ich j\u0119zykach ojczystych, jak r\u00f3wnie\u017c podawanie nazw ulic, znak\u00f3w topograficznych itp. w dw\u00f3ch j\u0119zykach.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">W obecnym projekcie Ustawy o mniejszo\u015bciach narodowych niepok\u00f3j budz\u0105 zobowi\u0105zania pa\u0144stwa w zakresie edukacji w j\u0119zykach mniejszo\u015bci narodowych. Proponuje si\u0119, by proces edukacyjny by\u0142 prowadzony w j\u0119zykach mniejszo\u015bci narodowych w przypadkach, gdy programy edukacyjne realizowane s\u0105 zgodnie z dwustronnymi lub wielostronnymi umowami mi\u0119dzynarodowymi Litwy z pa\u0144stwami Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG), tj. edukacji w j\u0119zykach urz\u0119dowych pa\u0144stw EOG. &nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Innymi s\u0142owy, jedynie polska mniejszo\u015b\u0107 narodowa b\u0119dzie mog\u0142a si\u0119 kszta\u0142ci\u0107 w j\u0119zyku ojczystym, projekt ustawy odnosi si\u0119 bowiem do j\u0119zyk\u00f3w Unii Europejskiej. Je\u017celi za\u015b chodzi o szko\u0142y rosyjskie i bia\u0142oruskie, to pa\u0144stwo b\u0119dzie decydowa\u0107 o tym, w jaki spos\u00f3b zapewni\u0107 im edukacj\u0119. O tym, jak pa\u0144stwo traktuje edukacj\u0119 i szko\u0142y mniejszo\u015bci narodowych, \u015bwiadcz\u0105 decyzje ministerstwa o\u015bwiaty, nauki i sportu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">W rzeczywisto\u015bci w ramach Ustawy o mniejszo\u015bciach narodowych (na szcz\u0119\u015bcie wci\u0105\u017c w formie projektu) ju\u017c teraz tworzy si\u0119 precedens \u2013 nastawianie jednej mniejszo\u015bci narodowej przeciwko drugiej, stosowanie znan\u0105 od czas\u00f3w staro\u017cytnego Rzymu taktyki \u201edziel i rz\u0105d\u017a\u201d. Obecne plany reformowania systemu o\u015bwiaty mniejszo\u015bci narodowych w po\u0142\u0105czeniu z przyj\u0119ciem ustawy mog\u0105 ostatecznie pogrzeba\u0107 szko\u0142y mniejszo\u015bci narodowych z rosyjskim i bia\u0142oruskim j\u0119zykami nauczania.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Niemo\u017cliwie zrozumie\u0107 dlaczego obecny projekt ustawy w \u017caden spos\u00f3b nie reguluje u\u017cywania j\u0119zyk\u00f3w mniejszo\u015bci w miejscach ich zwartego zamieszkania odno\u015bnie pisowni ulic, miejsc topograficznych, w kontaktach z instytucjami pa\u0144stwowymi. W dodatku w \u017caden spos\u00f3b&nbsp; nie zosta\u0142y okre\u015blone warunki u\u017cywania j\u0119zyk\u00f3w mniejszo\u015bci narodowych. A to najbardziej mocno uderzy w prawa Polak\u00f3w zwarcie mieszkaj\u0105cych na Wile\u0144szczy\u017anie.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ministerstwo sprawiedliwo\u015bci zaprasza mieszka\u0144c\u00f3w, by do 24 kwietnia wzi\u0119li udzia\u0142 w dyskusji nad projektem Ustawy o mniejszo\u015bciach narodowych. Po ocenie otrzymanych uwag, projekt zostanie przed\u0142o\u017cony na posiedzeniu rz\u0105du. Po zatwierdzeniu przez rz\u0105d, projekt zostanie przed\u0142o\u017cony Sejmowi. Po zatwierdzeniu go przez rz\u0105d trafi do Sejmu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bardzo by si\u0119 chcia\u0142o mie\u0107 nadziej\u0119, \u017ce projekt zostanie&nbsp; dopracowany i udoskonalony zanim trafi do litewskiego Sejmu. W przeciwnym bowiem razie Ustawa o mniejszo\u015bciach narodowych stanie si\u0119 zwyk\u0142\u0105 wydmuszk\u0105, kt\u00f3r\u0105 spr\u00f3buj\u0105 uspokoi\u0107 mi\u0119dzynarodowe organizacj\u0119 unijne, tymczasem problem\u00f3w mniejszo\u015bci narodowych nie rozwi\u0105\u017ce, a nawet je pog\u0142\u0119bi.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.l24.lt\">www.L24.lt<\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W ubieg\u0142ym tygodniu Ministerstwo Sprawiedliwo\u015bci przedstawi\u0142o opinii publicznej projekt Ustawy o mniejszo\u015bciach narodowych. Jak poinformowa\u0142 resort, projekt ustawy ma na celu zdefiniowanie poj\u0119\u0107 mniejszo\u015bci narodowych i wsp\u00f3lnot narodowych.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":28437,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"dwc-title":[""],"dwc-content":[""],"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28562"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=28562"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28562\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":28566,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28562\/revisions\/28566"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/28437"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=28562"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=28562"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=28562"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}