\u201eLitwa nie b\u0119dzie popiera\u0142a stosowania \u017cadnych przymusowych metod si\u0142owych przeciwko jakiemukolwiek pa\u0144stwu, w tym Polsce\u201d – powiedzia\u0142a podczas wsp\u00f3lnej konferencji prasowej z prezydentem Polski Andrzejem Dud\u0105 prezydent Dalia Grybauskait\u0117. Litwa w ten spos\u00f3b, podobnie jednoznacznie jak W\u0119gry, stan\u0119\u0142a w jednym szeregu z Polsk\u0105 w jej sporze z Komisj\u0105 Europejsk\u0105.
\nO\u015bwiadczenie litewskiej prezydent, za kt\u00f3re warto j\u0105 tylko pochwali\u0107, jest prze\u0142omowe. Pokazuje, \u017ce Litwa po okresie refleksji i \u201ecichych dniach\u201d, \u017ce pos\u0142u\u017c\u0119 si\u0119 s\u0142ownictwem u\u017cywanym w relacjach ma\u0142\u017ce\u0144skich, jest przygotowana do stania u boku s\u0105siada (ryzykuj\u0105c przy tym narazi\u0107 si\u0119 na pomruki niezadowolenia ze strony niekt\u00f3rych pa\u0144stw starej Unii), z kt\u00f3rym \u0142\u0105cz\u0105 j\u0105 nie tylko wsp\u00f3lna historia, ale i wsp\u00f3lne aktualne interesy.<\/p>\n
Nasz kraj w ten spos\u00f3b wykaza\u0142 si\u0119 dojrza\u0142o\u015bci\u0105, uwa\u017cam. Natomiast prezydent Andrzej Duda ca\u0142o\u015bci\u0105 przebiegu swej oficjanej wizyty w Wilnie udowodni\u0142, \u017ce jest godnym nast\u0119pc\u0105 swego politycznego mentora \u015bp. prezydenta Lecha Kaczy\u0144skiego. Wizjonera, kt\u00f3ry odwag\u0105 i otwarto\u015bci\u0105 zarazem zdoby\u0142 zaufanie elity politycznej na Litwie, mimo \u017ce ta w decyduj\u0105cym momencie nie popisa\u0142a si\u0119 (chodzi mi oczywi\u015bcie o fatalne g\u0142osowanie w Sejmie RL nad spraw\u0105 nazwisk w zupe\u0142nie fatalnym momencie). Ale to \u015bwiadczy raczej o jej ciasnych horyzontach, ni\u017c o czymkolwiek innym.<\/p>\n
Potrzeba by\u0142o politycznego majstersztyku, by w jednej wizycie potrafi\u0107 wykaza\u0107 r\u00f3wnowag\u0119 mi\u0119dzy naturaln\u0105 potrzeb\u0105 zacie\u015bnienia stosunk\u00f3w (odmro\u017cenia, jak kto\u015b woli) z krajem, kt\u00f3ry w Polsce od zawsze jest traktowany jako naturalny sojusznik, a pokazaniem temu\u017c sojusznikowi konieczno\u015bci przestrzegania zasad dobrego s\u0105siedztwa. Prezydentowi Dudzie to si\u0119 uda\u0142o.<\/p>\n
Dyplomacja zacz\u0119\u0142a si\u0119 jeszcze w Warszawie w przeddzie\u0144 wizyty Dudy w Wilnie, kiedy to prezydent Polski spotka\u0142 si\u0119 z liderem polskiej spo\u0142eczno\u015bci na Litwie Waldemarem Tomaszewskim. Da\u0142 tym samym wyra\u017any sygna\u0142 swemu odpowiednikowi na Litwie, \u017ce do Wilna jedzie nie tylko z kurtuazyjn\u0105 wizyt\u0105. Tak, wsp\u00f3lnie cieszymy si\u0119 stuleciem litewskiej niepodleg\u0142o\u015bci, ale jednocze\u015bnie nie mo\u017cemy poza nawias wsp\u00f3lnej rado\u015bci wypycha\u0107 problem\u00f3w litewskich Polak\u00f3w, za kt\u00f3rych losy Polska czuje si\u0119 odpowiedzialna, tak bym ten sygna\u0142 zidentyfikowa\u0142. Ba, dodam wi\u0119cej, \u017ce sygna\u0142 ten znaczy, i\u017c Warszawa w dialogu z Wilnem nad problematyk\u0105 mniejszo\u015bci narodowych nie godzi si\u0119 na zag\u0142uszanie g\u0142osu samych zainteresowanych, co czasami pr\u00f3bowano czyni\u0107 na Litwie. Jeszcze wi\u0119cej: prezydent Duda spotykaj\u0105c si\u0119 z liderem AWPL-ZChR pokaza\u0142, \u017ce bierze w tym dialogu pod uwag\u0119 przede wszystkim g\u0142osy strony reprezentacyjnej, a nie partner\u00f3w zast\u0119pczych, niereprezentacyjnych, je\u017celi chodzi o polsk\u0105 diaspor\u0119 nad Wili\u0105.<\/p>\n
Wydaje si\u0119, \u017ce w Wilnie trafnie odczytano te sygna\u0142y z Warszawy. Prezydent Grybauskait\u0117, akcentuj\u0105c dobrowolno\u015b\u0107 poczyna\u0144 litewskiej strony, ale jednak wyra\u017anie zadeklarowa\u0142a rozwi\u0105zanie problem\u00f3w spo\u0142eczno\u015bci polskiej na Litwie. M\u00f3wi\u0142a wr\u0119cz, \u017ce \u201ew istocie to nie s\u0105 skomplikowane sprawy\u201d do za\u0142atwienia.<\/p>\n
Nawet je\u017celi uznamy, \u017ce jednak nie s\u0105 to \u201etak nieskoplikowane sprawy\u201d, jak deklarowa\u0142a litewska prezydent, to i tak warte odnotowania jest sama zmiana retoryki i podej\u015bcia do problematki mniejszo\u015bci narodowych przez Grybauskait\u0117. A to ju\u017c jest nie ma\u0142o zwa\u017cywszy, \u017ce dotychczas pa\u0142ac prezydencki na Litwie nie by\u0142 bynajmniej katalizatorem, m\u00f3wi\u0105c ogl\u0119dnie, w rozwi\u0105zywaniu zadawnionych k\u0142opot\u00f3w litewskich Polak\u00f3w. Po szczerych rozmowach prezydenci uzgodnili, \u017ce ma by\u0107 wznowiona polsko-litewska komisja, kt\u00f3ra zajmie si\u0119 sprawami o\u015bwiaty, zwrotu ziemi i innymi. Krok po kroku tak, by \u201enie przygnie\u015b\u0107 wszystkim od razu\u201d, jak powiedzia\u0142 na konferencji prezydent Duda.<\/p>\n
Ocieplenie stosunk\u00f3w nie mo\u017ce nie radowa\u0107. Mi\u0142e gesty w postaci poloneza, jaki na placu Ratuszowym w Wilnie zata\u0144czy\u0142a polska m\u0142odzie\u017c dla Litwy, czy bratersko-rycerskie pozdrowienie z Warszawy prosto spod obrazu Matejki \u201eBitwa pod Grunwaldem\u201d na pewno b\u0119d\u0105 nad Wili\u0105 zapami\u0119tane.<\/p>\n
A wi\u0119c pontony przyja\u017ani s\u0105 znowu przerzucone. Teraz wa\u017cne, by nast\u0105pi\u0142y dalsze, dalekowzroczne decyzje, tak by gesty nie pozosta\u0142y tylko gestami. Nie wolno zwleka\u0107. Czas nagli. Wsp\u00f3lne interesy energetyczne, infrastrukturalne, obronne, dotycz\u0105ce reformy Unii Europejskiej, nie mog\u0105 by\u0107 dalej obci\u0105\u017cane problemami, kt\u00f3re \u2013 \u017ce jeszcze raz zacytuj\u0119 – \u201enie s\u0105 tak skomplikowane\u201d.<\/p>\n
Jako Polakom, a zarazem obywatelom Litwy, szczeg\u00f3lnie zale\u017cy nam na zamkni\u0119ciu rozdzia\u0142u pod tytu\u0142em \u201eNiespe\u0142nione obietnice litewskich w\u0142adz wobec obywateli narodowo\u015bci polskiej\u201d. Aby tak si\u0119 sta\u0142o, odnowione relacje pomi\u0119dzy PL i LT maj\u0105 by\u0107 przyjazne, ale i asertywne zarazem.<\/p>\n
Tadeusz Andrzejewski<\/strong><\/em><\/p>\n 2018-02-19<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u201eLitwa nie b\u0119dzie popiera\u0142a stosowania \u017cadnych przymusowych metod si\u0142owych przeciwko jakiemukolwiek pa\u0144stwu, w tym Polsce\u201d – powiedzia\u0142a podczas wsp\u00f3lnej konferencji prasowej z prezydentem Polski Andrzejem Dud\u0105 prezydent Dalia Grybauskait\u0117. Litwa w ten spos\u00f3b, podobnie jednoznacznie jak W\u0119gry, stan\u0119\u0142a w jednym szeregu z Polsk\u0105 w jej sporze z Komisj\u0105 Europejsk\u0105.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":10797,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"dwc-title":[],"dwc-content":[],"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10795"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=10795"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10795\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10796,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10795\/revisions\/10796"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/10797"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=10795"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=10795"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.awpl.lt\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=10795"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}