w sprawie jednomandatowych okręgów wyborczych

Stało się złą tradycją, że przed każdymi niemal wyborami parlamentarnymi próbuje się majstrować przy granicach jednomandatowych okręgów wyborczych. Taka praktyka jest naganna, ponieważ szkodzi regułom demokracji, zmniejsza zaufanie wyborców do partii politycznych i całego systemu wyborczego w naszym kraju.

Zmiany demograficzne na Litwie stały się pretekstem dla urzędników Głównej Komisji Wyborczej do zwiększenia współczynnika wielkości okręgów, dopuszczającego minimalną i maksymalną liczbę wyborców w poszczególnych okręgach wyborczych, odpowiednio do 0,8% i 1,2 % . Zwiększenie w 2004 roku, przez Sejm RL, dolnego i górnego limitu współczynnika doprowadziło do jeszcze większej dysproporcji w liczbie wyborców w poszczególnych okręgach. Widać to wyraźnie na przykładzie okręgów wyborczych Kowna i Wilna.

W stolicy wszystkie okręgi wyborcze liczą ponad 40 tysięcy wyborców a w Kownie, za wyjątkiem dwóch, są w granicach 30-stu kilku tysięcy. Takie dysproporcje powodują znaczące zróżnicowanie siły głosów w poszczególnych okręgach wyborczych. Stwarzają sytuację, w której jeden poseł może być wybrany przez 30 tysięcy potencjalnych wyborców, inny zaś przez 45 tysięcy. Uważamy, że takie rozwiązanie jest sprzeczne z zasadami demokracji, gdyż stawia w nierównej sytuacji poszczególnych kandydatów w wyborach sejmowych, jak też samych wyborców.

Zjazd AWPL apeluje zatem o przywrócenie współczynników wielkości liczbowych okręgów jednomandatowych z okresu do 2004 roku: dolnej granicy do 0,9% , a górnej do 1,1% . Takie rozwiązanie wyrówna liczbę wyborców w poszczególnych okręgach, jak też wyrówna szanse wyborcze startujących kandydatów.

Uważamy ponadto, że sytuacja demograficzna Wilna i Kowna uprawnia do zwiększenia w stolicy liczby okręgów jednomandatowych z 10 do 11, natomiast w Kownie do ich zmniejszenia z 8 do 7. Byłoby to bardziej logiczne i sprawiedliwe rozwiązanie, w przeciwieństwie do próby GKW sztucznego „wydalania” części stołecznych wyborców do otaczających Wilno rejonów. Uważamy, że propozycja GKW łączenia poszczególnych dzielnic wyborczych miasta Wilna z okręgami rejonów wileńskiego, szyrwinckiego, trockiego, elektreńskiego i solecznickiego nie ma żadnego uzasadnienia społecznego, jak też rozdziela tradycyjne więzi administracyjne, parafialne i lokalne. A w sensie politycznym jeszcze bardziej wzmocni nierówności wyboru posłów w poszczególnych samorządach.

Wilno, 28-04-2012